تبلیغات
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran - مطالب هفته اول مهر 1396
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran
هرگونه استفاده از نوشته های این وب بدون اجازه کتبی نویسنده اکیدا" ممنوع است
علیرضاآیت اللهی از1341 فولکلوریست،1345محقق دانشگاه تهران و همکار«فرهنگ مردم» ، 1351 نخستین کارشناس مردمشناسی دانشگاهها،1354 مدرس مردمشناسی دانشکاه ابوریحان و با تحصیلات دکتری مردم شناسی در فرانسه در 1365 ،استاد مردم شناسی دانشگاه شهید بهشتی بوده است

ساختن فیلم سینمائی برای محرم

پنجشنبه 6 مهر 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:عزاداریها.هیئت ها.روضه خوانی ها.,..، 

,

ساختن فیلم سینمائی


50 – 60 سال قبل از این درایٌام دهه ی محرٌم و حتی چند روز پس از آن سینماها به کلٌی تعطیل می شدند . ÷س از آن دولتهای شاهنشاهی سعی کردند تعطیلی را به فقط چند روز کاهش داده در مابقی ایٌام فیلم های تاریخی و امثال آن نشان دهند .... و به تدریج چنین مینمود که قصد کاهش ایٌام تعطیلی سینماها به فقط دوروزه تاسوعا و عاشورا داشتند که با واکنشهای مردمی روبرو شدند .

با اینهمه مدتی طول کشید تا پس از انقلاب فیلم های سینمائی مقبول ایٌام محرم و صفر ، بخصوص دهه ی نخست محرم ، ساخته شوند .

در سال حاضر :

( می توانید به فهرست فیلم های روی اکران نگاه کنید )

اکثر اینگونه فیلم ها با داستهنهائی ساده و سرمایه ی اندک ساخته می شوند و پس از نمایش در سینماها یا گاه بدون نمایش در سینماها در تلویزیون ایران به نمایش در می آیند ؛ مثل :

مختار نامه

روز واقعه

مقصد

هیهات

نقش و نقاش

من و زیبا


نظرات() 

آنچه «تعزیه» را جاودانه ساخته است

پنجشنبه 6 مهر 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) |


۱۳۹۶/۰۷/۰۶ :: ۱۰:۳۳

کوروش زارعی در گفت‌وگو مشروح با فارس:

آنچه «تعزیه» را جاودانه ساخته است

تعزیه میراث هنرمندان ایرانی است

خرافات و انحراف باید از این گونه نمایشی دور شود

خبرگزاری فارس: آنچه «تعزیه» را جاودانه ساخته است/تعزیه میراث هنرمندان ایرانی است/خرافات و انحراف باید از این گونه نمایشی دور شود

مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری گفت:تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست می‌تواند در تمام طول سال اجرا شود منتها تعزیه در نوع سوگواره خود در ایام محرم و صفر طرفداران زیادی دارد.

 

به گزارش خبرنگار تئاتر فارس، تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست و می‌تواند در تمام سال روزانه اجرا داشته باشد. چرا که داستان‌های آن تنها مربوط به وقایع غم‌انگیز کربلا و عاشورا نیست.

تعزیه در نوع شادی‌آور خود نیز وجود دارد که تاکنون مغفول واقع شده و اجرایی نداشته است. زیرا تعزیه در نوع سوگواره خود و اهمیت آن در ایام محرم و صفر طرفدارهای بسیاری داشته است

کوروش زارعی بازیگر و کارگردان تئاتر و مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری پس از تماشای سوگواره نمایشی رکعت به رکعت عاشقی که هر شب در بنیاد روایت فتح برگزار می شود درباره تعزیه به گفت وگو با خبرنگار فارس نشست.

*دیدگاهتان درباره تعزیه چیست و فکر می‌کنید چه آثاری بر تئاتر کشور گذاشته است؟

تعزیه یک موروثی دیرینه است که از دوران صفویه برای حفظ ارزش‌های اخلاقی و رشادت‌های امام حسین(ع) و یاران ایشان در فضای کربلا به شکل جدی پی گیری شد و تا اینکه به راه‌اندازی تکیه دولت رسید.

تعزیه در دوران اوج خود شبیه‌خوانان و هنرمندان بزرگی را داشته است. هنرمندانی که از کودکی با افتخار وارد این کار می‌شدند و با حفظ نسخ و بهره‌گیری شیوه‌ها و فنون تعزیه آن را به نسل‌های بعد از خود سینه به سینه منتقل می‌کردند.

اینگونه هنر تعزیه تاکنون ماندگار شده است. اما آنچه بیش از همه این‌ها موثر در ماندگاری تعزیه، نسخ و فنون آن نقش دارد، مردمی بودن و تصاحب جایگاه دل آنها است. دل‌های مردم به خاطر وجود ائمه اطهار و معصومین تعزیه را سر پا نگه می‌دارد و به آن شکوه جلال می‌دهد. چرا که حضور ائمه به دل‌های همگان شکوه و جوانی بخشیده است. در نتیجه تعزیه همیشه تازه، دوست داشتنی و لذت بخش روح و روان ما است.

*نقش مردم در ماندگاری تعزیه چقدر مهم است؟

تعزیه دارای پایگاه مردمی است و هر آنچه از حمایت مردمی بهره ببرد جاودانه خواهد شد. مالکیت این گونه نمایشی به هیچ ارگان و سازمان دولتی و خصوصی مربوط نمی‌شود. چرا که مالکان اصلی آن مردم هستند. از ابتدای شکل گیری، هنر تعزیه با استقبال مردمی و مطالبه آنها مواجه بوده است.

*در هنر نمایشی چقدر مهم بوده است؟

تعزیه در هنر نمایشی ما نیز موثر واقع شده است. هنگام بررسی دقیق تئاترهای تولید شده در ایران از قدیمی‌ترین آن دریافت خواهیم کرد که از عناصر سازنده و فنون تعزیه استفاده‌های فراوانی شده است.

این موضوع بعد از انقلاب شدت گرفت و خودش را بیش از پیش نشان داد. امروزه می‌بینیم که از شیوه روایت و ساختار «Epic» تعزیه در تئاترهای ایرانی استفاده زیادی می‌شود. این موضوع در فعالیت هنری اهالی تئاتر اعم از پیشکسوتان،جوانان، حتی دانشجویان تئاتر و یا دانشجویانی که تئاتر آزمایشگاهی و تجربی را دنبال می‌کنند دیده می‌شود.

موسیقی، ساختار، فرم، شیوه اجرایی و طراحی خلاقانه فضای تعزیه بارها در تئاتر کشور به کار گرفته شده است. تمام این نشانه‌ها حاکی از اصالت ایرانی این هنر با ظرفیت‌ها و قابلیت‌های بالا است. تعزیه میراث هنرمندان موسیقی و هنرهای نمایشی ایرانی است. جایگاه تعزیه آنچنان تثبیت شده است که چه مورد حمایت سازمان‌های مربوطه قرار گیرد و چه این اتفاق سر نگیرد چراغش همیشه روشن خواهد بود.

*آیا می‌توان تعزیه را با هنرهای نمایشی در اروپا مقایسه کرد؟

تعزیه را می‌توان یک اپرای ایرانی دانست. چرا که نمایشی دارای موسیقی، ریتم، حرکت و نوعی آواز جهت روایت داستانی جذاب است. تمام عناصر مذکور در اُپراهای اروپایی نیز وجود دارد. اما آنچه تعزیه را از آن ممتاز می‌سازد تقدس و فاخر بودن آن نسبت به اُپراهای اروپایی است. هنگامی که یک تعزیه در فستیوال‌های خارجی حضور می‌یابد و یا در ایران میزبان مهمانان خارجی می‌شود آنها را شگفت زده می‌کند.

تعزیه به عنوان سرمایه فرهنگی هنری ایران باید حفظ شود. یعنی بتوانیم نیروهای جدید  و خلاق برای آینده این هنر تربیت کنیم. حمایت‌های دولتی از اجرای تعزیه خوب است. اما برای حیات هرچه پُر قدرت‌تر آن باید روی علاقه‌مند سازی نسل‌های آینده کشور به هنرهای بومی و اصیل ایران کار کنیم. اگر نسل‌های آینده کشور را برای هنر تربیت کردیم پشتوانه فرهنگی غنی برای خودمان تامین کرده‌ایم.

یعنی هم هنرمندی که توان اجرای هنرهای بومی و ایرانی را داشته باشد و هم مخاطبان و علاقه‌مندان به این هنر را در آینده خواهیم داشت. فرهنگ و هنر یک سرزمین به این ترتیب است که زنده و گسترده خواهد شد.

*متأسفانه این روزها شاهد این نیستیم که جوانان خیلی رو به تعزیه بیاورند چطور است که تنها بیشتر پیشکسوتان را در این عرصه می‌بینیم؟

درست است، بسیاری از هنرمندان فعال در هنر تعزیه افراد میانسال هستند. ما امروزه کمتر با حضور جوانان و نوجوانان روی صحنه‌های تعزیه مواجه هستیم. در نتیجه باید برای آن برنامه ریزی کنیم. باید معین‌البکا، موزیسین، بچه‌خوان و نسخه نویس تربیت و پرورش دهیم. همچنین لازم است نسخه‌های تعزیه را جمع‌آوری، تدوین و اصلاح کنیم. باید داستان‌های تعزیه را دراماتیک‌تر از قبل به مردم ارائه و خرافات و انحرافات آنها را حذف تا به واقعیت سندی نزدیک شود.

هنرمندان این هنر فاخر با اینکه حتی بدون حمایت‌های مسئولین و سازمان‌های مربوطه به کار خود ادامه خواهند داد اما بهتر است که حمایت، همراهی و همیاری مسئولین با این هنرمندان انجام شود.

تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست و می‌تواند در تمام سال روزانه اجرا داشته باشد. چرا که داستان‌های آنها تنها مربوط به وقایع غم‌انگیز کربلا و عاشورا نیست. تعزیه در نوع شادی‌آور خود نیز وجود دارد که تا کنون مغفول واقع شده و اجرایی نداشته است.

زیرا تعزیه در نوع سوگواره خود و اهمیت آن در ایام محرم و صفر طرفدارهای بسیاری داشته است. ما می‌توانیم از تعزیه‌های شادی‌آور در میلاد ائمه و جشن‌های اسلامی استفاده کینم که موجب پیوند قدرتمند‌تری با مردم نسبت به قبل می‌شود.

متاسفانه این نوع تعزیه که امکان اجرا در تمام سال به صورت مداوم را دارد از سوی هنرمندان و مسئولین مغفول واقع شده است. انشاءلله با همراهی و همکاری هنرمندان این هنر و سازمان‌های مربوطه تعزیه‌های شادی‌آور نیز احیا و در چرخه هنر کشور قرار گیرد.

*ممنون از وقتی که در اختیار ما قرار دادید.

من هم از شما متشکرم.

انتهای پیام/

 

نظرات() 

ساختن سریال تلویزیونی

چهارشنبه 5 مهر 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:عزاداریها.هیئت ها.روضه خوانی ها.,..، 

 


ساختن سریال تلویزیونی


ساختن سریال تلویزیونی به مناسبت ماه محرم نیز در زمره رسومی است که زمان بر اند و بخشی از تدارکات ماه محرم ، بخصوص « دهه عاشورا » محسوب می شوند .

این سریال ها در بدو امر الهام بسیاری از تعزیه ها گرفته بودند .

شکست نسبی سریالهای نخستین سبب شد تا فیلم های سینمائی در اینخصوص ساخته نشوند یا تعدادشان به حدٌ اقل ممکن باشد

در ابتدا بیشتر این سریال ها حول محور روایت محرٌم ، بخصوص روز عاشورا می چرخیدند . بعدا" ، و به تدریج ، ساخت سریال هائی مرتبط با روایات عاشورائی و تعزیه ، با توفیق تماشاگرانی بیشتر مواجه شدند که از همه مشهورتر سریال « شب دهم » است . این سریال از ابتدا تا به امروز هرساله در دهه اوٌل محرم از تلویزیون پخش شده است ؛ و گویا یکی از رسوم محرم در ایران و برخی از دیگر کشورها شده است .

سریالهای « معصومیت ازدست رفته » ، « یلدا » و... نیز همچنان مورد استفاده اند ...

شاید جدید ترین این سریالها « عقیق « و « هاتف » بوده باشند .


نظرات() 

سیاهه بندی – دکور حسینیه ها و تکیه ها

سه شنبه 4 مهر 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:عزاداریها.هیئت ها.روضه خوانی ها.,..، 

 


سیاهه بندی – دکور حسینیه ها و تکیه ها


در مورد تدارکات عزاداری ماه های محرم و صفر ، و بخصوص دهه ی نخست محرم شاید سیاهبندی حسینیه نسبت به برخی از دیگر تدارکات در اولویت زمانی قرار نگیرد ؛ امٌا بمناسبت بخش حسینیه در این بخش به دنبال تعمیرات حسینیه و تکمیل تجهیزات آن می آید ؛ بخصوص در بخشی از وسایل که خود جزو تجهیزات حسینیه محسوب می شوند و تهیه آنها زمانی قابل توجٌه میبرد ؛ مثل :

-      پوش

-      علم ها

-      بیرق ها

-      کتیبه های پارچه ای سیاه ( که از همه مشهور تر با شعر محتشم ، باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است ، بوده است )

و... که دوختن پوش و تهیٌه بیرق ها و علم ها ( که سابق بر این با نوشته ها ، شعارها و موتیف های خاصٌ سفارش شده تهیٌه می شده اند ) زمان بر بوده است و گاه چون همه سفارش دهندگان در ایٌام نزدیک به محرم  و آنهم به کارگاه هائی معدود در تهران و مشهد سفارش می داده اند جنس سفارشی را سال بعد از آن دریافت می داشته اند .

آنگاه برخی تزئیناتی بوده است که از اهالی محل قرض می گرفته اند ، مثل :

-      آئینه ها

-      قالیچه های دیواری

-      لوستر ( جار ) ها

 

 امروز وسایلِ « بستن » ، تزئین ، دکور ، آرایش حسینیه ها و تکیه ها بسیار متنوع تر ، گرانقیمت تر ( که شاید گرانتر از همه « علامت » ها باشند ) ، گاه اختصاصی تر ، در وقفیات حسینیه و ... شده است که بحث در باره ی آن در یک یادداشت بلاگی نمی گنجد و از آنجا که تکیه مردم شناسی بر « توصیف دقیق « است و در این توصیف نمی توان به عکس ، فیلم و ویدئو قناعت کرد سیاهبندی یا درواقع دکور هر حسینیه میتواند موضوع یک رساله باشد .

نظرات() 

الهام از فرهنگ مردم ایران در فرهنگ مدرن غرب

سه شنبه 4 مهر 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:یادداشت های آموزشی - پژوهشی فرهنگی، 


برتولت برشت از تعزیه در ایران الگو گرفت

محمدعلی ساربان کارگردان تئاتر و تلویزیون در گفت‌وگو با خبرنگار تئاتر فارس درباره تعزیه و اهمیت آن پس از تماشای تعزیه رکعت به رکعت عاشقی کاری از سیاوش طهمورث گفت: در شب هایی که به تماشای این تعزیه نشستم از آن لذت بردم.

وی در ادامه افزود: با دو دیدگاه به این نمایش نگاه کردم، اولی دیدگاه تکنیکی است، من به عنوان یک تراژدی به حادثه‌ای که اتفاق افتاده است نگاه می‌کنم، ولی در بخش های مختلف به عنوان یک حادثه مذهبی به آن نگاه می‌کنم که دارای ابعاد مختلفی از لحاظ اجرایی است که برای من خیلی جاذبه دارد.

ساربان درباره برتولت برشت و تاثیرپذیری وی از تعزیه‌های ایرانی بیان کرد: برتولت برشت از تعزیه الگو گرفته است و درباره آن صحبت می‌کند ولی چرا این اتفاق افتاده است؟ ما در تعزیه مسئله فاصله گذاری، تغییر زمان و مکان و خیلی چیزهای دیگر که شاید کسانی که روی تعزیه خارج از ایران تحقیق کرده‌اند ندیده باشند را داریم.

وی ادامه داد: در این نمایش تمام لحن‌ها و گوشه‌های موسیقیایی حتی شمشیرزنی را می‌بینیم این پرده خوانان به صورت کاملا مسلط این کار را انجام می‌دهند و خیلی خوب احساساتشان را نشان می‌دهند حتی درحدی که تماشاچی خیلی دچار احساسات نشود برای لحظاتی با لحن دیگری سخن می‌گویند و باز به نقششان فرو می‌روند و این نشان میدهد که در یک کار بازیگری باید تمام عیار باشیم.

وی افزود: مسائلی هست که برای ائمه رخ داده است که مردم را تحت تاثیر قرار خواهد داد. این تعزیه برای من یک شکل نوستالژیک هم دارد تعزیه مرا یاد روزهای دور که در قزوین بودم می اندازد، صدای طبل مرا به روزهای کودکی که به سرعت از محله های قزوین می گذشتم تا تعزیه را ببینم می برد.

وی با اشاره به دلایل محدود شدن تعزیه‌ها و مراسمات مذهبی از این جنس به ماه محرم توضیح داد: این نوع نمایش یک نمایش مناسبتی است یعنی باید در زمان خود اجرا شود تا تاثیر خودش را بگذارد در زمان محرم و صفر تمام خیابان‌ها، مغازه ها و حتی خانه ها سیاه پوش شده‌اند و در سراسر شهر شعارهای مذهبی نوشته شده است و این جنبه عمومی و حالت فراخوان دارد به همین دلیل است که تاثیرگذاری تعزیه در ماه محرم بیشتر است و در ماه‌های دیگر که ماه شادی و زندگی ما است سعی می کنند که حرمت تعزیه و محرم را نگه دارند و آنها را بی جا خرج نکنند آدمهایی که در اینجا مطرح می شوند شخصیت های بزرگ مذهبی ما هستند بنابراین درستش همین است که در همین ایام این گونه مراسمات اجرا شود.

انتهای پیام/

نظرات() 
  • تعداد کل صفحات : 2 
  • 1  
  • 2  

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران )

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان


← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :