تبلیغات
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran - مطالب ابر احمد اشرف
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran
هرگونه استفاده از نوشته های این وب بدون اجازه کتبی نویسنده اکیدا" ممنوع است
علیرضاآیت اللهی از1341 فولکلوریست،1345محقق دانشگاه تهران و همکار«فرهنگ مردم» ، 1351 نخستین کارشناس مردمشناسی دانشگاهها،1354 مدرس مردمشناسی دانشکاه ابوریحان و با تحصیلات دکتری مردم شناسی در فرانسه در 1365 ،استاد مردم شناسی دانشگاه شهید بهشتی بوده است

یاد بود هفتمین سال فقدان دکتر محمود روح الامینی – 7 مردم شناسیِ مردم شناسی در ایران - 4

یکشنبه 13 اسفند 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) |


یاد بود هفتمین سال فقدان دکتر محمود روح الامینی – 7

مردم شناسیِ مردم شناسی در ایران - 4

ازسال 1345 که مجوزی برای استخدام استاد برای رشته علوم اجتماعی دانشگاه تهران صادر شده بود و این رشته خواه ناخواه تقریبا" بطور کلٌی فارغ التحصیلان کشورهای غربی ، بخصوص کشور فرانسه ، را به خدمت می گرفت تضاد های عقیدتی – سیاسی بین اعضاء گروه علوم اجتماعی چنان تاثیر گذار می شد که اگر شخصیت مقتدری چون دکتر غلامحسین صدیقی رئیس گروه نبود چه بسا باعث اضمحلال آن می شد . قبل از آن با حضور دکتر صدیقی – دکتر احسان نراقی – دکتر علیمحمد کاردان ( که البته عضو اصلی گروه نبود ) – دکتر علیمحمد جمشید بهنام – دکتر شاپور راسخ ( که وی اصولا" عضو سازمان برنامه بود ) – دکتر مهدی حسینی امانی - دکتر ظفردخت اردلان – دکتر نادر افشار نادری ... و حتی دکتر محمود کتبی چنین وضعیتی یا وجود نداشت یا بروز نمی کرد .

در سالهای 1345 و 1346 با معرفی فارغ التحصیلانی جدید برای استخدام وضعیتی جدید پدیدار شد :

دکتر فیروز توفیق – دکتر غلامعباس توسلی – احمد اشرف – تا ... دکتر محمود روح الامینی و دکتر باقر ساروخانی .

در مردم شناسیِ مردم شناسی ایران شایعاتی ( دروغ و تهمت ) که چه بسا آگاهانه ساخته شده و بین دانشجویان رواج داده بودند وجود داشت :

فلان داوطلب ، دکترائی از فلان مدرسه ی کم اعتبار سوئیس در آموزش به نوجوانان دارد امٌا خود را استاد بزرگ جامعه شناسی کمٌی و ...آمار و برنامه ریزی معرفی می کند و چنان ، توسط رئیس دانشکده ، تحت حمایت دربار شاهنشاهی است که گروه راهی دیگر جز استخدام وی ندارد .

فلان داوطلب یک ثروتمند زاده بازاری ( بورژوآ ) است که چند و چندین تاکسی دارد ! و سعی می کند با معرفی کردن خود به عنوان دانشجوی ممتاز سوربن و غلمبه گوئی های درسی نفوذی بازاری در دستگاه دولتی بهم رساند ( و نهایتا" هم راهی به دربار بیابد ) .

و از جمله مشخصات مشترک چنین افرادی این بود که استقلال پذیرفته شده ی مردم شناسی در تقریبا" سراسر جهان را رد می کردند و آن را همان جامعه شناسی معرفی می کردند ! ...

یکی دیگر به فلان گروه چپگرا نسبت داده می شد ...

و در این میان دکتر محمود روح الامینی چنان شفٌاف و باصداقت ، متواضع ، ساده زیست و مهربان پا به عرصه ی آموزش علوم اجتماعی نهاد که مهمترین شاخصه اش محبوبیت سریعش نزد دانشجویان و سایر استادان بود . ( و آیا واقعا" و عملا" مردم شناس نبود که به چنین توفیقی دست یافت ؟ )

به علاوه اینکه اگر چه به دلیل میهمان نوازی هایش نمی توانست از لابی ها برکنار باشد امٌا اصولا" و ابدا" از هرگونه زد و بندی تنفر داشت . خود را بری از حرص جاه و مقام ، روستازاده ، و تلویحا" درویش ( به معنی کسی که برای مال و منال دنیا اعتباری قائل نیست ) معرفی می کرد ؛ و صلح طلب و « دوستِ همه » ( که واقعا" هم چنین بود ) .

امٌا همین که جایگاهی در علوم اجتماعی – جامعه شناسی – مردم شناسی پاریس بدست آورده بود ؛ مقبول شخصیتی چون دکتر غلامحسین صدیقی بود ، و بخصوص نزد دانشجویان آن زمان محبوبیتی گسترده به هم زده بود ، شاید مورد حسادت برخی قرار می گرفت که متقابلا" ، و در تلافی ؟! ، رشته مردم شناسی را به چالش می کشیدند ؟! ...

و چون آنان تقریبا" همیشه مدیریتهای اداری و مالی را قبضه می کردند در ایجاد مضیقه ی مالی در حوزه فعالیتهای دکتر محمود روح الامینی در گروه آموزشی انسان شناسی ، و بخصوص بخش پژوهشی مردم شناسی کوچکترین کوتاهی نمی کردند ! ...

)1(در یزد ماموم شهید صدوقی بودم و فراموش نمی کنم این جمله شان را که « همیشه بهترین آدم ها بیشترین دشمنان را دارند » و در نیمه دوم دهه 1350 که در تهران در خیابان ایرانشهر جنوبی فعالیتی مطبوعاتی داشتم گاه در مسجد جلیلی ماموم آیت الله مهدوی کنی بودم که بارها می فرمودند اصل و اساس مسئله مردم در « حسادت » آنهاست ...



نظرات() 

تاریخ مردم شناسی در ایران (45)

یکشنبه 8 بهمن 1396

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) |

 

تاریخ مردم شناسی در ایران (45)


برخی از مقالات و یادداشتهای فارسی مرتبط با مردمشناسی انتشار یافته در فروردین - بهار1346

 

میر فندرسکی ، محمد امین . « حقیقت معماری و رابطه مردم با آن » . جهان نو ، 22 ، 3 و 4 : 42 – 50 ، 1346 .

مقدمه ، نماز خانه شیخ لطف الله در اصفهان .

ودیعی ، کاظم . « در باره مساکن روستائی » . جهان نو ، 22 ، 2 : 22 – 26 ، 1346 .

مقدمه ، تفرق و تجمع مساکن روستائی ، مصالح ساختمانی و رابطه آن با محیط جغرافیائی در مساکن روستائی ، اجزاء مساکن روستائی و رابطه آنها با نوع معیشت ، تجهیزات خانه ، سبک بنا در خانه های روستائی و رابطه آن با اقلیم و سنن اجتماعی و مذهب و غیره ....

ظاهرا" این مقاله ریشه در سرپرستی کاظم ودیعی بر بخش جامعه شناسی روستائی مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دارد ؛ که از جمله به موضوع مهم مردمشناختی رابطه شکل مسکن با سبک زندگی مردم روستاها می پردازد ؛ امٌا به ملاحظه تخصص اصلی نویسنده ، بیشترمبتنی بر رابطه ساخت مسکن با محیط جغرافیائی و بنابر این در جغرافیای انسانی است .

بقائی ، ناصر . « فارسی کرمان » ؛ بخش دوٌم : مقدمه و واژه فارسی کرمان . نشریه دانشکده ادبیات تبریز ، 19 ، 1 : 73 – 88 ، بهار 1346 .

فتاحیِ قاضی ، قادر . « چند بیت کردی » . دانشکده ادبیات تبریز ، 19 ! 1 : 120 – 132 ، بهار 1346 .

کیووان ، مصطفی . « شعر هجائی در زبان کردی » . یغما ، 20 ، 1 : 31 ، 36 ، فروردین 1346 .

؟ ، « ترانه های عامیانهء گرگان » ، موسیقی ، 3 ، 8 : 91 – 93 ، فروردین 1346 .

احمد اشرف

اشرف ، احمد . « نظام آسیائی یا نظام فئودالی » . جهان نو ، 22 ، 5 و 6 : 13 – 23 و 157 – 163 ، 1346 .

آبیاری و مالکیت جمعی ، روابط شهر و روستا ، نظام فئودالی و نظام ملوک الطوایفی .

روابط در درون چنین نظامهائی به صورت سننی لازم الاجرا در آمده جنبه ای کاملا" مردم شناختی یافته اند .

احمد اشرف در سال تحصیلی 1345 – 1346 نامزد عضویت در هیئت علمی آموزشی رشته علوم اجتماعی دانشگاه تهران بود که مورد پذیرش گروه ، تحت ریاست دکتر غلامحسین صدیقی ، هم قرار گرفت ؛ لیکن ( شاید به بهانه طرفداری از نظام آسیائی ) مجوز سیاسی تدریس نیافت و در سازمان برنامه مشغول به کار شد .

محیط طباطبائی ، سید محمد . « گفت و شنودی با استاد در باره نوروز و مراسم دلپذیرش » . خوشه ، 12 ، 5 : 11 – 13 ، نوروز 1346 .

مشکور ، محمد جواد . « نوروز باستانی » . مهر ، 13 – 1 : 17 – 21 فروردین 1346 .

تکیه مشکور بر باستانی بودن نوروز ( که اصولا" رژیم رضا شاه و فرزندش معتقد بر ملٌی گرائی تا حدودی افراطی حتی به بهای رجعت به قرن ها قبل ! ؟ بوده ) ؛ و اعتقادات نخستین در پدیداری نوروز بوده است .

در آن نیمه نخست دهه 1350 وی بنا به خواست گروه علوم اجتماعی که نیاز به شناخت اعتقادات جمعی بنا بر ریشه آنها را ضروری می شمرد تدریس « تاریخ ادیان » را بر عهده داشت .

مظلوم ، حسن . « نوروز در روزگاران » تلاس ، 1 ، 4 : 17 – 22 ، فروردین 1346 .

نام نوروز ، پیدایش نوروز ، نوروز عامٌه و نوروز خاصٌه ، آئین های نوروزی ، آئین های نوروزی پس از اسلام .

بلوکباشی ، علی « چهار شنبه سوری » هنر و مردم  ، دورهء جدید ، 53 و 53 : 2 – 8 ، اسفند 1345 و فروردین 1346 .

مقدمه ، علٌت برگزاری این جشن در شب چهارشنبه ، آئین چهار شنبه سوری ، بوته افروزی ، فالگوش نشینی ، قاشق زنی ، بخت گشائی ، کوزه شکنی ، فال گرفتن با کوزه ، باطل کردن سحر و جادو ، پختن آش ابودردا و آش بیمار ، گذراندن کودک نحس از زیر نقاره خانه ، تقسیم آجیل چهار شنبه سوری.

باستانی ، نصرت الله . « شبیه خوانی و تعزیه خوانی » خوشه 12 ، 8 : 12 – 15 ، 27 فروردین 1346 .

نظرات() 

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران )

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان


← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :