تبلیغات
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran - مطالب ابر تعمیر مساجد
Ethnologie de l’Iran شناخت مردم ایران ( شما ) Anthropology of iran * (SHEMA) Shenakht mardom iran
هرگونه استفاده از نوشته های این وب بدون اجازه کتبی نویسنده اکیدا" ممنوع است
علیرضاآیت اللهی از1341 فولکلوریست،1345محقق دانشگاه تهران و همکار«فرهنگ مردم» ، 1351 نخستین کارشناس مردمشناسی دانشگاهها،1354 مدرس مردمشناسی دانشکاه ابوریحان و با تحصیلات دکتری مردم شناسی در فرانسه در 1365 ،استاد مردم شناسی دانشگاه شهید بهشتی بوده است

تهیٌه و تدارکات رمضان در ایران ، رمضان در تهران

پنجشنبه 13 خرداد 1395

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:معماری . هنرها، مراسم مذهبی، 

رمضان در ایران ، رمضان در تهران :
انسانشناسی و مردم شناسی (3) 
تعمیرات و نقاشی مساجد

 

یکیاز نخستین و احتمالا" نخستین کاری که به منظور صورت گرفتن مراسم رمضان در شهر تهران ، دهه های 1350 و 1360 صورت می گرفت تعمیر و تجهیز نمازخانه تابستانی یا زمستانی مسجد یا هردو ، به خصوص تعمیرات و بنٌائی بود که گاه ماه ها طول می کشید و بدوا" با دو مسئله ی اساسی مواجه بود :
- هزینه تعمیرات
- بنٌای مناسب
هزینه ی تعمیرات معمولا" از چندمحل تامینمی شد :
- سازنده یا سازندگان اصلی مسجد که همچنان حضور داشتند و مخارج تعمیرات آن را نیز می پرداختند .
- سازنده یا سازندگان مسجد وقفیاتی گذاشته بودند که عواید آن ها صرف تعمیرات و به طور کلٌی مخارج مسجد شود و به این منظور « متولی » ئیهم در نظر گرفته بودند که به ندرت امام جماعت مسجد بود ...
- کسی نذر کرده بود که کلٌ مخارج تعمیرات یا بخشی از آن را بپردازد .
- پول جمع می کردند .
پول جمع کردن
پول جمع کردن معمولا" قاعده و ضابطه ای داشت : مثلا" ابتدا ضرورت یالزوم تعمیرات مسجد و کم و کیف آن در مراسم نمازجماعت یامراسمی دیگر در همان مسجد مطرح می شد . یکی مامور می شد که با خبر کردن بنٌای ماهر در امور مربوطه مخارج را تخمین بزند . آنگاه طرحی می ریختند که چه مبلغ از هزینه را از چه کسی طلب کنند . کسی که طلب می کرد و پول ها رانزد خود نگهداری کرده هزینه می کرد قاعدتا" میبایست یکی از معتمدین محل باشد . امٌا در عمل :
* لوطی ها به اصطلاح خود را جلو می انداختند و به پول جمع کنی
* غالبا" مردم مورد نظر که اکثرا" هم از ملٌاکین ، تجٌار و کاسبکاران محلٌه بودند ، به این بهانه که وضع مالی مناسبی ندارند ، از پرداخت پول طفره می رفتند و لااقل پرداختش را به عقب میانداختند .
کسی که پول را جمع می کرد گاه در مظان اتهام بود که از جائی کنترل نمی شود و بخشی از پول کسب شده را تصرف می کند .
به این منظور گاهی از اشخاص مورد نظر دعوت می شد که در فلان روز در مسجد گردآیند تا به پرداخت هرچه سریع تر سهم خود تشویق شوند یا از صحٌت دریافت - پرداخت ها اطمینان حاصل کنند و غیره ... 
بنٌائی
بنٌائی مسجد غالبا" کار هر بنٌائی نبود و بنابر این یافتن بنٌا نیز اهمیٌت داشت ؛ به ویژه و بیش از همه بنٌا میبایست :
- مسلمان ، ومؤمن باشد و اجرتی کمتر بگیرد 
- مهارت ساخت و تعمیرات مسجد را ، که با ساخت و تعمیرات منزل و سایر ساختمان ها تفاوت هائی داشت ، داشته باشد .
- گاه شرط اوٌل فدای شرط دوٌم می شد چرا که ساخته بنٌا در اینجا باید تا قرونی متمادی دوام داشته باشد .
- خوش قول باشد و عملیٌات را حتما" چندروز قبل از فرارسیدن ماه مبارک به پایان برساند .
... و از اینجا بود که بنٌای مسجد ساز از سایر بنٌا ها متمایز بود و برای هر ساختمانی بهترین بنٌا محسوب می شد .

انسان شناسی ، مردم شناسی ایران ، رسوم رمضان ، تعمیر مساجد ، فصل تعمیر، پول جمع کردن ، نقش لوطی ها ، ارجحیت کاسب ها   

نظرات() 

تهیٌه و تدارکات مساجد تهران برای ماه مبارک رمضان

پنجشنبه 13 خرداد 1395

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:مراسم مذهبی، یادداشت های آموزشی - پژوهشی فرهنگی، 

رمضان در ایران ، رمضان در تهران : انسانشناسی و مردم شناسی  ( 2 )

.

تهیٌه و تدارکات مساجد تهران برای ماه مبارک رمضان

طی دو دولت اصلاحات بحث این که مساجد ، به ویژه مساجد پر هزینه تهران ، قم ، مشهد و اصفهان می بایست ملٌی باقی بمانند یا دولتی شوند بسیارگرم بود . در نیمه دوٌم دهه 1390 گروهی از نمایندگان مجلس که در « فراکسیون مسجد » جمع شده بودند تقریبا" کم اعتناء به برنامه ریزی و نحوه مدیریت مساجد در افزایش بودجه مساجد می کوشیدند و حتی بودجه ای ده برابری تقاضامی کردند .
معاونت توسعه و پشتیبانی سازمان اوقاف مشخصات مساجد را به منظور اهداء کمک مالی دولتی به آنها و نهایتا" بودجه ای برای مساجد فعال ثبت کرده بود ؛ چرا که بسیاری از مساجد ، متروک یا در هر حال غیر فعٌال بودند .
در تهران مسؤطلیت ساخت ، تعمیر و تجهیز مساجد بیشتر از همه بر عهده ی شهرداری است که بنا بر برنامه پنجساله دوٌم شهرداری قرار است هر سال لااقل 80 مسجد در تهران ساخته شود . شرح این اقدام در ابتدای شورای چهارم شهر تهران در بر نامه ئی مفصل بنام «برنامه راهبردی توسعه، مقاوم‌سازی، تعمیر، تجهیز و احداث مساجد مبتنی بر معماری اسلامی-ایرانی» آمده است ..شهرداری تهران در طول 10 سال گذشته حدود 100 میلیارد تومان برای ساخت و احداث مساجد هزینه کرده است که طبیعتا" این امر مورد استقبال سازمان های دولتی و از آنجمله سازمان اوقاف و امور مساجد قرار گرفته است . با اینهمه شورای شهر تهران اعتقاد دارد که کوچکترین انگیزه ای سیاسی - گروهی در این امر وجود ندارد ؛ و مسؤولان شورا اعتقاد دارند که مساجد تهران می بایست بر اساس تفکر دینی و مردمی شکل بگیرند و از همین روست که شهرداری در مدیریت مساجد تهران کوچکترین دخالتی نمی کند و مدیریت آنها بر اساس محوریت ائمه جمعه و تصمیم گیریهای هیئت امناء است . 
تعداد مساجد تهران در 26 آبان 1394 به آمار شورای شهر تهران 1999 باب بوده است .
شورای شهر تهران در سال 1394 مبلغ 42 میلیارد تومان به مساجد این شهر کمک کرده است در حالی که معتقد است نیاز مساجد تهران رقمی بیش از هزار میلیارد تومان است....
با وجود آنکه کمتر از یک پنجم از مساجد تهران مراسم اعتکاف را برگزار می کرده اند شهرداری به هر مسجد بابت برگزاری این مراسم مبلغ یک میلیون تومان کمک کرده است و به منظور برگزاری مراسم ماه مبارک رمضان نیز به تمام مساجد کمک مالی خواهد داد .
بنا به گفته رئیس کمیته عمران شورای شهر تهران: این شورا در سال جاری  اعتباری بالغ بر ۲۰۰ میلیارد تومان برای توسعه و ساخت مساجد درنظر گرفته است .
طبیعتا" کمک های دولتی و شهرداری بیشتر در ماه های آستانه ماه مبارک رمضان ، یعنی رجب و شعبان ، صورت می گیرند که مهم ترین آنها کمک های دولتی ( سازمان اوقاف و امور خیریه ) و کمک های شهرداری است و همین امر هر مسجد را به صورت یک سازمان شبه دولتی در آورده است .
با اینهمه به غیر از آنچه که در قوانین برنامه و بودجه کشور می آید ؛ بقیه کمک ها الزامی نیستند ؛ و بنابر این « رسم » محسوب می شوند . ....
انسان شناسی ، مردم شناسی ایران ، رسوم رمضان ، تعمیر مساجد ، تهیٌه تجهیزات ، نقش دولت ، نقش شهرداری  

نظرات() 

رمضان در ایران ، رمضان در تهران : انسانشناسی و مردم شناسی . برنامه ریزی

چهارشنبه 12 خرداد 1395

نویسنده: Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران ) | طبقه بندی:مراسم مذهبی، لباس، 


مسجد مطهری ( سپهسالار ) در تهران
رمضان در ایران ، رمضان در تهران :

 انسانشناسی و مردم شناسی . برنامه ریزی

هم اکنون و به تدریج طی سالهای اخیر دین و مذهب تا حدود بسیار زیادی به اصطلاح حکوکتی شده است ؛ و بسیاری از امور ماه مبارک رمضان ، و مربوط به آن در ماه شعبان چه بسا ماه رجب و فراتر از آن ، اداری یا نیمه اداری شده قواعد و مقررات اداریِ حکومتی ، دولتی و سازمانهای شبه دولتی تا حدود بسیار زیادی جای آداب و رسوم مردمی را گرفته اند ؛ گرچه این قواعد و مقررات نیز تا زمانی که مطالعه شده ، علمی ، برنامه ریزی شده و قانونی نشده باشند « رسم » و مورد مطالعه در انسان شناسی و مردم شناسی محسوب می شوند .
آماده سازی مساجد
تا قبل از انقلاب یکی از رسوم مربوط به ماه مبارک رمضان تکمیل و تعمیر مساجد و مهیٌا سازی آنها برای ماهی بود که شاید بیش از هر یازده ماه دیگر سال مورد استفاده قرار می گرفتند :
- ساختمان مسجد
- فرش و پرده و سجٌاده آقا ( و گاه تعدادی عبا برای مؤمنان ، و چادرنماز )
- بخاری و وسایل آبدارخانه و آفتابه ( و چه بسا جا کفشی )
- مُهر نو و بنابر این تمیز
- قرآن ، شصت پاره ، مفاتیح ، رحل و .... ( و گاه تعدادی تسبیح )
- و... که در این خصوص چند نفر از ماه یا شاید ماههای قبل بسیج می شدند و هنوز هم بسیج می شوند :
- امام جماعت مسجد
- متولی مسجد
- خادم مسجد ( قدیم مؤذن مسجد هم گاه به گاه )
- بابای مسجد ....

انسان شناسی ، مردم شناسی ایران ، رسوم رمضان ، تعمیر مساجد ، تهیٌه تجهیزات ، متولٌی ، خادم مسجد ، بابای مسجد

نظرات() 

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : Alireza Ayatollahi ( Tehran.Iran ( علی رضا آیت اللهی ( ایران.تهران )

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان


← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :